Vruchtbaarheidsproblemen bij de man.

Zwak zaad

Bij manlijke vruchtbaarheidsproblemen draait alles om het zaad. Er moeten genoeg zaadcellen zijn. Nog belangrijker: ze moeten krachtig genoeg zijn om een eicel te bevruchten. Zwak zaad veroorzaakt de helft van alle vruchtbaarheidsproblemen.

Normaliter komen er bij een zaadlozing 100 tot 200 miljoen zaadcellen vrij, 20 tot 100 miljoen per milliliter. Zijn het er minder dan 20 miljoen per milliliter, dan wordt er gesproken van een oligozoöspermie, ofwel weinig zaadcellen. Zijn er helemaal geen zaadcellen, dan heet dan een azoöspermie.

Nog belangrijker dan het aantal is de beweeglijkheid van de zaadcellen. Als de zaadcellen slecht bewegen, wordt er gesproken van een asthenozoöspermie. De snelheid van de zaadcellen bepaalt hoe gemakkelijk ze het baarmoederhalsslijm doordringen en de eicel bereiken. Weinig, maar goed beweeglijke zaadcellen bieden meer kans op een zwangerschap dan veel slecht bewegende cellen.

Dan is er nog de vorm van de zaadcellen die ertoe doet. Als veel cellen abnormaal van vorm zijn, heet dat een teratozoöspermie. Daarbij is de kans op een bevruchting eveneens verminderd.

Bij de meeste mannen met zwak zaad gaat het om een combinatie, waarbij het aantal, de vorm én de beweeglijkheid abnormaal zijn. Dat heet dat een oligo-astheno-teratozoöspermie (OAT).

Zaadverzwakkers.

⇒Overmatig alcoholgebruik. Meer dan twee glazen per dag hebben al invloed.
⇒Voedingstekorten, zoals een tekort aan zink en vitamine C.
⇒Bepaalde medicijnen, zoals chemotherapie bij kanker, of salazopyrine, een middel dat wordt voorgeschreven bij chronische darminfecties.
⇒Roken.
⇒Hasj.
⇒Anabole steroïden, zoals die soms worden gebruikt bij topsport.
⇒Industriële chemicaliën, zoals lood.
⇒Verf.
⇒Bestrijdingsmiddelen die worden gebruikt in de tuin- en akkerbouw, vooral door rozenkwekers.
⇒Röntgenstraling, zoals bestraling bij kanker.
⇒Te veel (meer dan een keer per dag) of te weinig (minder dan eens in de tien dagen) vrijen.
⇒Een trauma van de balzak, zoals een torsie (een verdraaiing) van de bal.
⇒Een doorgemaakte zaadbal- of bijbalontsteking, bijvoorbeeld als complicatie bij de bof of een geslachtsziekte.
⇒Een spataderkluwen in de balzak, waardoor de temperatuur in de ballen kan oplopen.
⇒Antistoffen in het sperma, vooral na een ongedaan gemaakte sterilisatie.
⇒Continue verstoring van het dag- en nachtritme (ploegendiensten).
⇒Langdurige deelname aan het verkeer (internationale vrachtwagenchauffeurs bijvoorbeeld).

Het goede nieuws!

Zwak zaad geeft geen verhoogde kans op aangeboren afwijkingen bij de baby, ook niet als de zaadcellen afwijkend van vorm zijn. Alleen als het zaad zo zwak is dat ICSI nodig is, bestaat er een licht verhoogde kans op een aangeboren afwijking.

Aanraders.

Stop met roken en als je dat niet al had gedaan, en neem niet meer dan twee alcoholische drankjes per dag. Ze verzwakken het zaad.

Mijd, in geval van matig of zwak zaad, hete baden, sauna's, elektrische dekens, overmatig autorijden en strak, knellend ondergoed. De zaadballen houden niet van warmte, houd ze koel!

Eet gezond. Neem voor de zekerheid multivitaminetabletten om te voorkomen dat voedingstekorten de oorzaak zouden zijn van de slechte zaadkwaliteit. Ze zijn in elke apotheek, drogist of reformwinkel te koop.